غیر منتظره، گران و تلخ؛ گذری بر مراسم ختم در دنیا

مردم کره زمین به شیوه های مختلفی مراسم تدفین را برگزار می کنند. این مراسم ها آنچنان متفاوت و گاهی عجیب به نظر می رسند که گاهی رفتارهای ملتی، متناقض فرهنگ مردمی در جای دیگری از جهان است. آیین‌ها و مراسم سوگواری انعکاسی از باورهای اقوام مختلف هستند و شاید بتوان آنها را یکی از مهم‌ترین نمادهای هویت اجتماعی افراد به شمار آورد. هرکاری که در آیین سوگواری انجام می پذیرد نشانه احترام به فرد متوفی است؛ حال آنکه ممکن است همان عمل در فرهنگی دیگر بی احترامی به درگذشته تلقی شود. اما مواردی وجود دارد که در تمام فرهنگ ها مشترک است و آن هزینه های بالا و عجیب غریب این قبیل آیین ها و ایضا تلخی آن است.

در میان ما…

در ایران مراسم هایی برگزار می شود که تلفیقی از آیین های ایرانی و اسلامی است. برگزاری مراسم سوم، هفتم و چهلم از جمله آیین‌های عزاداری به سبک شیوه ایرانی هستند. پذیرایی از حاضران در مراسم موضوعی بود که بعد ظهور اسلام به این آیین ها اضافه شد. حلوا و خرما که شیرینی ضیافت مرگ در میان اعراب بودند به ارکان پذیرایی سوگ ایرانی اضافه شدند. این مراسم غیرمنتظره اتفاق می افتد و هیچ پیش بینی و برنامه ریزی برای آن صورت نمی گیرد. پوشیدن لباس سیاه در مراسم تدفین از جمله رسوم مشترک در کشورهای مختلف است

هندی‌ها تنها قومی هستند که در این مراسم لباس سفید می‌پوشند. در اغلب کشورها، خانواده فرد متوفی با کناره‌گیری از فعالیت‌های اجتماعی، احترام و علاقه خود را به فرد متوفی نشان می‌دهند و اگرچه در سال‌های اخیر بسیاری از آیین‌های سنتی در برگزاری این مراسم به دست فراموشی سپرده شده‌اند، اما همچنان مراسم ترحیم و عزاداری از تشریفاتی‌ترین و پرهزینه‌ترین مراسم‌‌هاست. در بیشتر کشورها برگزاری مراسم عزاداری سه تا هفت روز به طول می‌‌انجامد؛ اما در هند این مراسم از نخستین روز پس از سوزاندن جسد فرد متوفی آغاز شده و تا سیزده روز ادامه پیدا می‌کند.

تدفین و ترحیم پانزده‌هزار دلاری

براساس بررسی‌های آماری انجام‌شده، برگزاری مراسم عزاداری یکی از چهار هزینه بسیار سنگین زندگی در اغلب کشورهای دنیاست. شاید برایتان جالب باشد بدانید که اگر خانواده یک متوفای آمریکایی بخواهند مراسم تدفین را به شیوه سنتی برگزار کنند، باید بیش از پانزده هزار دلار هزینه کنند و از آن‌جا که بسیاری از آمریکایی‌ها بر این باورند که هزینه اختصاص‌‌یافته برای مراسم عزاداری، نشان‌دهنده میزان علاقه فرزندان و وابستگان فرد متوفی است، معمولا خانواده نهایت تلاش خود را می‌کنند تا این مراسم به نحوی شایسته و با صرف هزینه‌ای قابل توجه برگزار شود. اگرچه ساکنان آمریکا می‌توانند به جای برگزاری مراسم سنتی مراسمی شخصی و خصوصی برای تدفین بستگان خود برگزار کنند تا بخشی از بار مالی مراسم تدفین را کاهش دهند.
در میان هزینه‌های اختصاص‌یافته برای مراسم تدفین و عزاداری، خرید تابوت و آرامگاه از بخش‌های ثابت برگزاری مراسم تدفین به شیوه سنتی هستند که در اغلب ایالت‌های آمریکا، تامین آنها بیش از شش‌هزار دلار هزینه در بر خواهد داشت که اگر هزینه‌های خرید گل، آگهی ترحیم، کارت‌های دعوت برای حضور در مراسم تدفین و همچنین اجاره اتومبیل‌های لیموزین تشریفاتی را هم به آنها اضافه کنیم، جمع این هزینه‌ها گاهی تا بیش از پانزده‌هزار دلار افزایش خواهد یافت.
قاره سبز
ساکنان کشورهای اروپایی نیز اگر بخواهند مراسم تدفین را به شیوه سنتی برگزار کنند، باید بیش از ده‌هزار دلار هزینه کنند. در اغلب کشورهای اروپایی شرکت‌هایی که با هدف برگزاری مراسم تدفین راه‌اندازی شده‌اند، ارائه خدمات مراسم تدفین و عزاداری را بر عهده دارند که البته باید هزینه آماده‌سازی و پوشاندن لباس به فرد متوفی را نیز به هزینه‌هایی که این شرکت‌ها از خانواده متوفی دریافت می‌کنند، اضافه کرد.
اگر بخواهیم هزینه اجاره غسالخانه اختصاصی برای آخرین دیدار بازماندگان با متوفی، اجاره خودرو برای انتقال تابوت به محل تدفین هزینه و خرید سنگ آرامگاه را هم به مجموع این هزینه‌ها اضافه کنیم، بی‌شک می‌توانیم برگزاری مراسم تدفین را یکی از پرهزینه‌ترین مخارج زندگی اروپایی‌ها به شمار آوریم. انگلیسی‌ها برای برگزاری چنین مراسمی بدون در نظر گرفتن هزینه خرید گل و اجاره لیموزین، بیش از ۱۲۰۰ پوند هزینه می‌کنند. علاوه بر این خانواده متوفی باید برای خرید یک قبر در گورستان‌های کشور انگلیس به طور متوسط ۱۵۰۰ پوند پرداخت کنند. چنین محدودیت‌هایی موجب شده است امروزه بسیاری از اروپایی‌ها به جای برگزاری مراسم تدفین به شیوه سنتی  که مستلزم صرف هزینه‌های قابل توجهی است  روش‌های جدیدی را برای برگزاری این مراسم انتخاب کنند که در اغلب آنها آرامگاه فرد متوفی در یکی از مکان‌های مورد علاقه او مانند پارک یا ساحل دریا قرار می‌گیرد و به این ترتیب بسیاری از هزینه‌ها مانند هزینه اجاره مکانی مناسب برای برگزاری مراسم یا هزینه خرید قبر از دوش بازماندگان برداشته خواهد شد. البته باید در نظر داشت که گاهی باورهای عمومی نیز به افزایش این هزینه‌ها دامن می‌زنند. برخی از افراد بر این باورند که تابوت‌های ارزان‌قیمتی که کمتر از هزار دلار ارزش داشته باشند، تنها برای افراد مستمندی هستند که از استطاعت مالی برخوردار نباشند و این باور افراد عزادار را به تقبل هزینه‌های بیشتر تشویق می‌کنند.
 

گران‌ترین مراسم برای ژاپنی‌ها

برگزاری مراسم تدفین و ترحیم در کشور ژاپن مستلزم رعایت آداب و رسوم خاصی است که موجب شده مراسم تدفین در این کشور به عنوان گران‌ترین هزینه‌های مراسم ترحیم در سطح دنیا به ثبت برسد. هزینه متوسط برگزاری مراسم تدفین و عزاداری به سبک ژاپنی، حدود چهارده‌هزار دلار برآورد شده است که هزینه قابل‌توجهی است. دستمزد سرسام‌آور موبدهای ژاپنی از جمله عواملی است که نقش مهمی در افزایش هزینه‌های مراسم تدفین در این کشور داشته است. موبدها که برگزاری مراسم تدفین و انجام دعاهای مربوط به این مراسم را برعهده دارند، مبلغی در حدود هفت‌هزار دلار دستمزد می‌گیرند. در کشور ژاپن اهمیت برگزاری این مراسم به اندازه‌‌ای است که ۴۵هزار مکان به طور اختصاصی برای برگزاری مراسم تدفین در نظر گرفته شده است و با توجه به این که باور عمومی ژاپنی‌ها این است که هرگونه درخواستی مبنی بر تخفیف در هزینه‌های برگزاری مراسم، نشانه بی‌احترامی به فرد متوفی است، در اغلب موارد خانواده‌ها تا پایان مراسم هیچ سؤالی درباره هزینه‌ها نمی‌کنند.

 

مسیرهای طولانی خاکسپاری در آفریقا

کشورهای آفریقایی نیز مبالغ قابل توجهی را به برگزاری مراسم تدفین و عزادارای مردگان خود هزینه می‌کنند و هر آن‌چه در توان دارند به کار می‌گیرند تا این مراسم از شکوه و جلالی که شایسته نام خانوادگی فرد متوفی باشد، برخوردار شود. حضور در مراسم عزاداری برای اقوام ساکن آفریقا از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. به گونه‌ای که اغلب مردم برای شرکت در مراسم خاکسپاری مسیرهای طولانی را پشت سر می‌گذارند تا هر طور شده برای احترام به خانواده متوفی در این مراسم حضور داشته باشند. امروزه در کشورهای آفریقایی، شرکت‌های تجاری تازه‌تأسیس، برگزاری مراسم خاکسپاری و رفت‌و‌آمد بازماندگان را برعهده گرفته‌اند. آفریقایی‌ها بر این باورند که جسد متوفی حتما باید به محل تولدش بازگردانده شود تا به آرامش ابدی برسد و از این رو بخشی از مراسم عزاداری یا تدفین شامل آیین بدرقه متوفیان به زادگاه‌شان است. براساس بررسی‌های انجام شده، بیش از ده درصد از سفرهای روزانه بین شهری در آفریقای جنوبی، برای شرکت در مراسم تدفین است و شاید بتوان گفت مسافرت‌هایی که برای حضور در مراسم تدفین انجام می‌شود، بیش از دو برابر سفرهای تجاری است.

به‌رغم این که بسیاری از ما انسان‌ها تلاش می‌کنیم هرطور که شده هزینه‌هایی را که به نوعی تشریفات تلقی می‌شوند از زندگی خود دور سازیم، باید پذیرفت که این هزینه‌ها جزئی جدایی‌ناپذیر از زندگی ما انسان‌ها هستند که در اغلب موارد هیچ راه‌گریزی از آنها وجود ندارد. تشریفات در مراسم تدفین و ترحیم نیز از جایگاه ویژه‌ای برخوردار بوده و شاید بتوان گفت هیچ کشوری در سطح دنیا از این قاعده مستثنی نیست تا جایی که در کشور اندونزی بستگان متوفی می‌توانند در صورت نداشتن توانایی مالی تا زمانی که هزینه لازم برای برگزاری این مراسم فراهم شود، مراسم تدفین فرد متوفی را به تاخیر اندازند.
 

 

دسته بندی: فرهنگ

مکان های برتر