ویژگی مداح در مراسم ختم

ویژگی مداح در مراسم ختم


ویژگی‌های مداح در مراسم ختم چیست؟
مراسم ختم، از مراسم‌هایی است که به مناسبت فوت عزیزان، توسط بازماندگان برگزار می‌شود. معمولا این محافل با عنوان سوم، چهلم، سالگرد و هفتم برگزار می‌شود که هرکدام آداب مخصوص به خود را دارد. ما در مقاله زیر به بررسی ویژگی‌های مداح در مراسم ختم می‌پردازیم. 


چهارچوب کلی مداحی در مراسم ختم
در مجالس ختم، پیش از سخنرانی و منبر مداحی برگزار می‌گردد. چهارچوب کلی مداحی در مراسم ختم عبارتند از:
•    عرض تسلیت به بازماندگان و تشکر از میهمانان حاضر در جلسه
•    گفتن جملات عربی درابتدای مجلس و همچنین عرض ادب به ساحت امام زمان 
•    اشعار پند آمیز
•    شعر فضیلت مادر، پدر، شهید و..
•    توسل
•    مناجات و همچنین دعای ختم مجلس
•    عرض تسلیت دوباره به بازماندگان و تشکر از میهمانان 

 

عرض تسلیت به بازماندگان و تشکر از میهمانان حاضر در جلسه

در رابطه با ویژگی‌های مداح در مراسم ختم باید گفت که مداح بایستی به نیابت از همه حاضرین، به خانواده عزادار تسلیت گفته و همچنین به جای صاحبان عزا، از زحمات و حضور حاضرین در جلسه تشکر نماید. مداح بهتر است که این کار را در ابتدا و انتهای مداحی انجام داده و در آن افراط ننماید. 
 

 

پیاردو -  ویژگی مداح در مراسم ختم

 

افراط در گفتن تسلیت

گاهی اوقات در گفتن تسلیت افراط می‌شود. افراط در تسلیت گفتن باعث می‌شود که دیگر زمانی برای گفتن اصل مداحی باقی نماند. در برخی از شهرستان‌ها رسم بر این است که میهمانان برگ‌های تایپ شده را به مداح می‌دهند و در آن برگه به صاحبان مراسم عزا تسلیت گفته و مداح همه این برگه را با نام آورنده برگه می‌خواند. در این گونه مواقع دیگر زمانی برای گفتن اصل مداحی باقی نمی‌ماند. 
 

افراط کردن در تشکر از میهمانان

گاهی اوقات در زمان تشکر از میهمانان به حدی به جزئیات پرداخته می‌گردد که مراسم از اصل مداحی دور می‌ماند. مثلا زمانی که مداح نام تک تک ادارات، سازمان‌ها، تشکل‌ها، روستاها و شهرهایی که از آنجا افرادی در مراسم آمده‌اند، ذکر می‌گردد. جالب این جاست که برخی از این جزئیات ممکن است که به کرات تکرار گردد. گویی که این ذکر یک نشانه اعتباری برای بازماندگان است.

گفتن جملات عربی در ابتدای مجلس و عرض ادب به ساحت امام زمان

در مراسم ختم، با توجه به زمانی که در اختیار مداح قرار می‌گیرد، جملات عربی به صورت کامل ارائه شده و دعای فرج و آیات مرتبط با آن نیز خوانده می‌شود.

اشعار پند آمیز

می‌توان گفت که یکی از بخش‌های اصلی مراسم ختم، بخش اشعار پند آمیز است. مداح باید از این فرصت استفاده کرده و پیام معنوی مردن را برساند و این از دیگر ویژگی‌های مداح در مراسم ختم است. چرا که یکی از علل برگزاری این مراسم، تذکر و تنبه بازماندگان است. 
در این بخش ذکر چند نکته ضرورت دارد و آن این است که:
•    از نصیحت کردن مستقیم بپرهیزید. چرا که ممکن است نتیجه برعکس داشته باشد. هنگام خواندن اشعار، خود را خطاب قرار داده تا مستمع به شکل غیر مستقیم، پیامتان را دریافت نماید. 
    توصیه می‌شود که پندها در قالب اشعار کنایی باشند.  
•    از آیات و روایاتی که پند آمیز هستند برای این کار استفاده نمایید. مثلا از امام حسن سوال کردند که چرا ما از مرگ می‌ترسیم؟ ایشان فرمودند چون شما دنیای خویش را آباد و آخرت خویش را ویران کرده‌اید. 

شعر فضیلت مادر، پدر، شهید

بعد از اشعار پند آمیز نوبت به رسیدن به مناسبات مراسم است. در این بخش، نخست اشعاری در مورد اهمیت و جایگاه شخص از دست رفته خوانده، سپس مطالبی در رابطه با مصیبت هجران او بیان می‌گردد. 
نکته‌ای که در این قسمت بسیار اهمیت دارد این است که مداح بایستی از گفتن جملاتی که درباره مصیبت شخص فوت شده است، پرهیز نموده و به جای آن از ذکر مصیبت آل الله استفاده نماید و این از دیگر ویژگی‌های مداح در مراسم ختم است.

توسل

می‌توان گفت که یکی از فلسفه‌های این مراسم، کسب بهره‌های معنوی برای خود و فرد فوت شده است. در عالم برزخ، باب بهره‌های معنوی باز بوده و روح میت نیز از توسلات و خیرات بازماندگان بهره می‌برد. همچنین یکی دیگر از فواید ذکر توسل، این است که توسل باعث آرامش خاطر بازماندگان می‌شود. چرا که به گفته روانشناسان، بهتر است انسان در هنگام مواجهه با مصیبت به یاد یک مصیبت بزرگتر بیفتد و به این طریق از شدت مصیبت خود بکاهد. 
 

 

پیاردو -  ویژگی مداح در مراسم ختم

مناجات و همچنین دعای ختم مجلس 

در دعای پایانی مراسم بهتر است از دعاهایی استفاده شود که در آن به آمین گفتن میهمانان نیاز نباشد. 

عرض تسلیت دوباره به بازماندگان و تشکر از میهمانان

این بخش مراسم، با عرض تسلیت دوباره به بازماندگان و تشکر از میهمانان پایان می‌پذیرد؛ سپس مداح شرکت کنندگان را به اعلام ادامه برنامه می‌پردازد. 


نویسنده:



چک لیست

آخرین مقالات

مشاهده

آداب مراسم ختم

از دیرباز تاکنون و در همه جای دنیا سوگواری برای عزیز درگذشته رواج داشته و دارد. در ایران مراسم ترحیم با تشییع و خاکسپاری متوفی آغاز شده و پس از آن با برگزاری مراسمی چون سوم، هفتم و چهلم یاد تازه درگذشته گرامی داشته شده و برایش طلب آمرزش و آرامش می‌شود.

ادامه مطلب...

مشاهده

ویژگی‌های سنگ قبر

از زمان های دور تاکنون مردم در همه نقاط مختلف دنیا، با فوت عزیزان خود به دنبال ماندگار کردن اثری از متوفی بوده اند. اثری که وقتی دلتنگ می شوند بتوانند ساعاتی را در کنار آن سپری کنند. شاید بتوان گفت محبوب ترین راه برای این هدف گذاشتن سنگ قبر بر روی جنازه دفن شده است.

ادامه مطلب...

مشاهده

لباس مناسب عروسی‌ مختلط

امروزه بیشتر جشن‌های عروسی در ایران در تالارها گرفته می‌شود. در تالارها معمولا برای خانم‌ها و آقایان سالن‌های مجزا در نظر گرفته شده است تا خانم‌ها راحت تر باشند. در برخی دیگر از عروسی‌ها از همان ابتدا مجلس مختلط است و مراسم عملا در یک سالن و در حضور همه مهمان‌ها انجام می‌شود.

ادامه مطلب...

مشاهده

ویژگی‌های وسایل سفره عقد

اگر نگاهی به رسومت ایرانی‌ها بیاندازیم در بیشتر مراسم شاد آن‌ها انداختن سفره‌ای که نماد‌های مختلفی را در خود جای داده می‌بینیم ،سفره هفت سین ،سفره شب یلدا و سفره عقد از مهم ترین این سفره‌ها هستند که از گذشته تا امروز مانده‌اند ،تغییراتی کرده‌اند اما هنوز محبوب هستند. 

ادامه مطلب...